Engelli sağlık kurulu raporlarında yüzde 90 ve üzeri oran, en yüksek engellilik seviyesini ifade eder. Bu oran, kişinin başkasının yardımı olmadan günlük yaşamını sürdüremediğini gösterir ve beraberinde çok önemli haklar getirir.
Özellikle “yüzde 90 engelli raporu hangi hastalıklara verilir”, “ağır engelli raporu kimlere verilir” ve “%90 engelli raporu şartları” Google’da en çok aranan konular arasındadır.
Bu rehberde, 2026 yılı itibarıyla yüzde 90 engelli raporu verilen hastalıkları, şartları ve bilinmesi gereken tüm detayları sade bir dille anlatıyoruz.
Yüzde 90 Engelli Raporu Nedir?
Yüzde 90 engelli raporu, bireyin:
-
Günlük yaşam aktivitelerini
-
Kendi başına yerine getiremediğini
-
Sürekli bakım veya destek ihtiyacı olduğunu
resmi olarak belgeleyen en üst seviye engelli raporudur.
📌 Bu rapor genellikle “ağır engelli” veya “tam bağımlı” ibaresiyle birlikte düzenlenir.
Yüzde 90 Engelli Raporu Kimlere Verilir?
Bu rapor, her hastalığı olan kişiye verilmez. Hastalığın:
-
İleri düzeyde olması
-
Kalıcı ve tedaviyle düzelmemesi
-
Kişinin kendi ihtiyaçlarını karşılayamaması
gereklidir.
🧠 Yüzde 90 Engelli Raporu Verilen Nörolojik Hastalıklar
-
İleri evre Alzheimer
-
Demans (ileri seviye)
-
Beyin hasarı (kalıcı ve ağır)
-
İnme (felç – tam bağımlı)
-
ALS hastalığı
-
İleri evre Parkinson
-
MS (ileri seviye, yürüme ve konuşma kaybı)
Bu hastalıklarda birey genellikle sürekli bakıma muhtaç kabul edilir.
🧠 Zihinsel ve Psikiyatrik Hastalıklar (%90)
-
Ağır düzey zeka geriliği
-
Otizm (ileri seviye – tam bağımlı)
-
Şizofreni (ileri evre, işlev kaybı yüksek)
-
Bipolar bozukluk (ileri seviye, sürekli kontrol gerektiren)
📌 Psikiyatrik hastalıklarda rapor oranı, klinik tabloya ve işlev kaybına göre belirlenir.
🫁 Solunum Hastalıkları (İleri Seviye)
-
KOAH (oksijen cihazına bağımlı)
-
Solunum yetmezliği
-
Sürekli oksijen desteği gerektiren akciğer hastalıkları
Bu hastalarda genellikle %80–100 arası rapor verilir.
❤️ Kalp Hastalıkları (%90’a Kadar Çıkabilen)
-
İleri evre kalp yetmezliği
-
Kalp nakli sonrası durumlar
-
Ciddi kapak hastalıkları (yaşamı ileri düzey etkileyen)
🦴 Ortopedik ve Fiziksel Engeller
-
İki kol ve iki bacak kaybı
-
Tam hareket kısıtlılığı
-
Yatağa bağımlı olma durumu
-
İleri düzey kas ve sinir hastalıkları
Bu durumlarda genellikle %90 ve üzeri rapor düzenlenir.
👁️ Görme Kaybı (%90)
-
İki gözde tam görme kaybı
-
Işık algısı olmayan hastalar
Birden Fazla Hastalıkta Yüzde 90 Rapor Nasıl Alınır?
Tek bir hastalık %90 vermeyebilir. Ancak:
-
Birden fazla ciddi hastalık varsa
-
Oranlar Balthazard formülü ile hesaplanır
📌 Örneğin:
-
KOAH → %60
-
Kalp yetmezliği → %50
➡️ Toplam oran %90 ve üzerine çıkabilir.
Yüzde 90 Engelli Raporu Ne İşe Yarar?
Bu oranla birlikte en kapsamlı haklar elde edilir:
✔️ ÖTV’siz araç alımı
✔️ Evde bakım maaşı
✔️ Engelli maaşı (gelir şartına bağlı)
✔️ Ücretsiz toplu taşıma
✔️ Vergi muafiyetleri
✔️ Öncelikli sağlık hizmetleri
Yüzde 90 Engelli Raporu Sürekli mi Olur?
-
Hastalık kalıcıysa → Sürekli rapor
-
Kontrol gerektiriyorsa → Süreli rapor
Çoğu %90 rapor sürekli olarak düzenlenir.
Sonuç: Yüzde 90 Engelli Raporu Herkese Verilir mi?
❌ Hayır.
Bu rapor yalnızca ileri düzey, ağır ve kalıcı engellerde verilir.
📌 En önemli kriter:
👉 Kişinin başkasına bağımlı olup olmaması
